Historia Klasa 8 Polska Po 2 Wojnie światowej

Hej Ósmoklasisto! Zaraz czeka Cię sprawdzian z historii powojennej Polski. Bez obaw, przejdziemy przez to razem. Skupimy się na najważniejszych zagadnieniach. Pamiętaj, dasz radę!

Początki Polski Ludowej

Po II Wojnie Światowej Polska znalazła się w strefie wpływów Związku Radzieckiego. To oznaczało zmiany polityczne i gospodarcze. Komuniści przejęli władzę. Zaczęło się tworzenie Polski Ludowej.

Ważnym wydarzeniem było sfałszowane referendum ludowe w 1946 roku. Dało ono komunistom legitymację do rządzenia. Kolejnym krokiem były wybory w 1947 roku, również zmanipulowane. To umocniło władzę Partii Robotniczej.

Konstytucja z 1952 roku, wzorowana na radzieckiej, formalnie ustanowiła Polskę Ludową. Wprowadzono ustrój socjalistyczny. Rzeczywista władza należała do partii komunistycznej, a nie do narodu.

Stalinizm w Polsce

Okres po 1948 roku to czas stalinizmu. Charakteryzował się terrorem i represjami. Ważną rolę odgrywał Józef Stalin, a w Polsce jego wierni naśladowcy.

Wiele osób było prześladowanych ze względów politycznych. Żołnierze Armii Krajowej (AK), działacze opozycji, księża – wszyscy byli celem bezpieki (UB). Aresztowania, tortury i wyroki śmierci były na porządku dziennym.

Gospodarka została podporządkowana planom centralnym. Nastąpiła kolektywizacja rolnictwa. Prywatne gospodarstwa były zmuszane do łączenia się w spółdzielnie produkcyjne. Wprowadzono plan sześcioletni, który miał na celu szybki rozwój przemysłu ciężkiego.

"Odwilż" i Październik 1956

Śmierć Stalina w 1953 roku przyniosła pewne zmiany. Nastąpiła tzw. "odwilż". Zaczęto mówić o błędach i wypaczeniach stalinizmu.

Kryzys polityczny w 1956 roku doprowadził do zmian na szczytach władzy. Na czele partii stanął Władysław Gomułka. Zapowiedział on reformy i większą niezależność od ZSRR.

Październik 1956 to symbol nadziei na zmiany. Zwolniono część więźniów politycznych. Zakończono kolektywizację. Zwiększono swobody obywatelskie. Niestety, "odwilż" nie trwała długo.

Polska w latach 60. i 70.

Rządy Gomułki z czasem stały się bardziej autorytarne. Wzrosło niezadowolenie społeczne. W 1968 roku doszło do wydarzeń marcowych, protestów studenckich brutalnie stłumionych przez władzę.

W 1970 roku wybuchły strajki na Wybrzeżu. Robotnicy protestowali przeciwko podwyżkom cen. Władza odpowiedziała siłą. Zginęło wiele osób. Gomułkę zastąpił Edward Gierek.

Gierek próbował poprawić sytuację gospodarczą, zaciągając kredyty zagraniczne. Początkowo przyniosło to efekty, ale zadłużenie kraju szybko rosło. W drugiej połowie lat 70. sytuacja gospodarcza się pogorszyła, co doprowadziło do kolejnych protestów.

Powstanie "Solidarności"

W 1980 roku wybuchły kolejne strajki. Tym razem w Stoczni Gdańskiej. Powołano Niezależny Samorządny Związek Zawodowy "Solidarność", na czele którego stanął Lech Wałęsa. Był to pierwszy niezależny związek zawodowy w bloku wschodnim.

"Solidarność" szybko zyskała ogromną popularność. Domagała się przestrzegania praw człowieka, wolności słowa i poprawy warunków życia. Władza komunistyczna próbowała negocjować.

W grudniu 1981 roku wprowadzono stan wojenny. "Solidarność" została zdelegalizowana. Wielu działaczy zostało aresztowanych. Mimo represji, ruch oporu nie zniknął.

Upadek Komunizmu

W latach 80. sytuacja gospodarcza Polski była katastrofalna. Rosło niezadowolenie społeczne. Wpływ na wydarzenia miały zmiany w Związku Radzieckim, tzw. pierestrojka.

W 1989 roku władza zgodziła się na rozmowy Okrągłego Stołu. Uczestniczyli w nich przedstawiciele władzy i opozycji. Ustalono zasady częściowo wolnych wyborów.

Wybory w czerwcu 1989 roku zakończyły się zwycięstwem "Solidarności". Powstał pierwszy niekomunistyczny rząd. Polska rozpoczęła transformację ustrojową. To był początek końca komunizmu w Polsce i w Europie Środkowo-Wschodniej.

Podsumowanie

Pamiętaj o najważniejszych datach i pojęciach: 1946 (referendum), 1947 (wybory), 1952 (konstytucja), 1956 (Październik), 1968 (Marzec), 1970 (Wybrzeże), 1980 (Solidarność), 1981 (stan wojenny), 1989 (Okrągły Stół, wybory). Zwróć uwagę na postaci: Stalin, Gomułka, Gierek, Wałęsa. Powodzenia na sprawdzianie! Jesteś świetny i dasz radę!