Jak Odróżnić Zdanie Podrzędne Od Współrzędnego

Zdanie złożone to po prostu zdanie, które ma więcej niż jedno orzeczenie (czyli czasownik w formie osobowej). Żeby zrozumieć różnicę między zdaniem podrzędnym a współrzędnym, musimy przyjrzeć się, jak te zdania są ze sobą powiązane.

Zdanie Współrzędne: Partnerstwo

Wyobraź sobie, że masz dwóch partnerów w biznesie. Są równi sobie. To właśnie jest zdanie współrzędne. Jego części są niezależne i mają równą rangę. Można je połączyć spójnikami takimi jak: i, oraz, ale, lecz, więc, dlatego, albo, czy.

Przykład: Lubię czytać książki, i chętnie chodzę do kina.

Zauważ, że "Lubię czytać książki" i "Chętnie chodzę do kina" to dwa pełne, sensowne zdania, które mogłyby istnieć osobno. Połączył je spójnik "i". Inne typowe spójniki dla zdań współrzędnych to:

• Łączne: i, oraz, a także (np. Uczę się polskiego, a także hiszpańskiego.)
• Rozłączne: albo, lub, bądź, czy (np. Pojedziemy na wakacje w góry, albo nad morze.)
• Przeciwstawne: ale, lecz, natomiast, jednak (np. Chciałem pójść na spacer, ale pada deszcz.)
• Wynikowe: więc, dlatego, zatem, toteż (np. Byłem bardzo zmęczony, więc poszedłem spać.)

Kluczowe jest zapamiętanie, że zdania współrzędne są od siebie niezależne.

Zdanie Podrzędne: Zależność

Teraz wyobraź sobie szefa i pracownika. Pracownik zależy od szefa. Tak działają zdania podrzędne. Jedna część zdania (zdanie podrzędne) zależy od drugiej (zdanie nadrzędne) i ją uzupełnia. Zdanie podrzędne nie ma sensu samo w sobie.

Przykład: Powiedziałem, że pójdę do sklepu.

"Powiedziałem" ma sens samo w sobie, to zdanie nadrzędne. Ale "że pójdę do sklepu" bez "Powiedziałem" jest niekompletne. To jest zdanie podrzędne. Połączone są spójnikiem "że". Inne popularne spójniki, które wprowadzają zdanie podrzędne to: żeby, ponieważ, bo, gdy, jeśli, chociaż, choć, jak, gdzie, kiedy, ile, dokąd, dlaczego, kim, który.

Jak to sprawdzić? Spróbuj oddzielić zdanie. Czy zdanie, które zostało, ma sens samo w sobie? Jeśli tak, to prawdopodobnie masz zdanie współrzędne. Jeśli nie – prawdopodobnie masz zdanie podrzędne.

Podsumowanie: Zdania współrzędne to partnerzy, równe sobie i niezależne. Zdania podrzędne to szef i pracownik: jedno zależy od drugiego, aby miało sens.