Klasa 8 Sprawdzian Z Słowotwórstwo

Hej! Klasa 8 i sprawdzian z słowotwórstwa przed Tobą? Bez obaw! Rozłożymy to na czynniki pierwsze.

Czym jest słowotwórstwo?

Mówiąc najprościej, słowotwórstwo to badanie, jak powstają nowe słowa. To jakby budowanie słów z mniejszych klocków. Tymi klockami są:

Rdzeń (podstawa słowotwórcza): Najważniejsza część słowa, jego podstawa. Np. w słowie "domowy" rdzeniem jest "dom".
Przedrostek (prefik): Dodajemy go przed rdzeniem. Np. "do-biec" (przedrostek "do").
Przyrostek (sufiks): Dodajemy go po rdzeniu. Np. "dom-ek" (przyrostek "ek").
Wrostek (interfiks): Łączy rdzeń z rdzeniem w słowach złożonych, albo rdzeń z przyrostkiem. Czasami ułatwia wymowę. Np. "listonosz" (wrostek "o").

Oto, jak możesz rozszyfrować budowę słowa:

Znajdź słowo podstawowe: Od jakiego słowa pochodzi badane słowo? Np. dla słowa "biegacz" słowem podstawowym jest "biegać".
Określ rdzeń: Jaka część słowa jest wspólna dla słowa badanego i podstawowego? W przykładzie "biegacz" i "biegać", rdzeniem jest "bieg".
Zidentyfikuj przedrostki i przyrostki: Co zostało dodane przed rdzeniem (przedrostek) i po rdzeniu (przyrostek)? W "biegacz" mamy przyrostek "-acz".
Określ temat słowotwórczy: To rdzeń + ewentualny przedrostek lub interfiks.
Określ formant: To przyrostek, przedrostek lub interfiks, który utworzył nowe słowo.

Zobaczmy to na konkretnych przykładach:

Przecinek: Słowo podstawowe: "ciąć". Rdzeń: "cię". Przedrostek: "prze-". Formant: "prze-".
Nauczycielka: Słowo podstawowe: "nauczyciel". Rdzeń: "nauczyc". Przyrostek: "-ka". Formant: "-ka".
Podręcznik: Słowo podstawowe: "ręka". Rdzeń: "ręk". Przedrostek: "pod-". Formant: "pod-".

Uważnie czytaj polecenia.
Szukaj słów podstawowych – to klucz!
Rozkładaj słowa na mniejsze części.
Ćwicz, ćwicz i jeszcze raz ćwicz! Im więcej przykładów przeanalizujesz, tym łatwiej Ci będzie.

Pamiętaj, słowotwórstwo to logiczna zabawa! Zrozumiesz zasady i sprawdzian nie będzie straszny. Powodzenia!