Planeta Nowa 3 Sprawdzian Dzial 3

Zastanawiasz się, co znajdziesz na Sprawdzianie Działu 3 w podręczniku Planeta Nowa 3? Nie martw się! Rozłożymy to na czynniki pierwsze, żeby wszystko stało się jasne i proste.
Słowotwórstwo – Tworzymy Nowe Słowa!
Słowotwórstwo to proces tworzenia nowych słów. Polega na łączeniu różnych elementów językowych. Te elementy to: rdzeń (podstawa słowa), przedrostek (na początku) i przyrostek (na końcu). Dzięki temu z jednego słowa możemy stworzyć wiele pokrewnych. Pomyśl o słowie "pisać". Możemy dodać przedrostki i przyrostki i otrzymamy: "napisać", "przepisać", "wpisać", "pisarz", "pisanie".
Na sprawdzianie mogą pojawić się zadania, w których trzeba będzie utworzyć słowa od podanych. Ważne jest, żeby znać popularne przedrostki i przyrostki. Im więcej znasz, tym łatwiej Ci będzie! Na przykład: "bez-", "do-", "od-", "-arz", "-ka", "-nie". Sprawdź, które z nich pasują do danego słowa i utwórz poprawne słowo. Pamiętaj, nowe słowo musi mieć sens!
Must Read
Zaimek – Zastępca Rzeczy i Osób
Zaimek, jak sama nazwa wskazuje, zastępuje rzeczowniki, przymiotniki, przysłówki, a nawet całe zdania. Używamy ich, żeby uniknąć powtórzeń w tekście. Wyobraź sobie rozmowę o twoim przyjacielu, Pawle. Zamiast ciągle powtarzać "Paweł, Paweł, Paweł", możemy użyć zaimków: "on", "jego", "jemu".
W języku polskim mamy różne rodzaje zaimków. Są zaimki osobowe (ja, ty, on, ona, ono, my, wy, oni, one), wskazujące (ten, ta, to, tamten, tamta, tamto, ów, owa, owo), dzierżawcze (mój, twój, jego, jej, nasz, wasz, ich) i wiele innych. Na sprawdzianie mogą pojawić się zadania, gdzie trzeba będzie uzupełnić luki odpowiednim zaimkiem lub rozpoznać rodzaj zaimka w zdaniu. Spróbuj używać różnych zaimków w codziennych rozmowach. To najlepszy sposób na zapamiętanie ich!

Styl Formalny i Nieformalny
W języku polskim, jak i w każdym innym, istnieją różne style. Styl formalny używany jest w sytuacjach oficjalnych, np. w urzędzie, w pracy, w listach do osób, których nie znamy dobrze. Charakteryzuje się starannym doborem słów, unikaniem kolokwializmów i używaniem zwrotów grzecznościowych. Mówiąc do dyrektora szkoły, użyjemy formy "Pan/Pani Dyrektor".
Z kolei styl nieformalny używamy w rozmowach z rodziną, przyjaciółmi, w wiadomościach do bliskich. Jest bardziej swobodny, dopuszcza skróty, potoczne zwroty i żarty. Pisząc SMS-a do koleżanki, możemy użyć emotikon i potocznych wyrażeń. Na sprawdzianie mogą pojawić się zadania polegające na rozpoznawaniu, który fragment tekstu napisany jest w stylu formalnym, a który w nieformalnym. Zwróć uwagę na słownictwo i zwroty!

Szyk Wyrazów w Zdaniu
W języku polskim szyk wyrazów w zdaniu nie jest sztywny, jak np. w języku angielskim. Możemy go zmieniać, aby podkreślić ważną informację. Zazwyczaj w zdaniu oznajmującym mamy kolejność: podmiot (kto?), orzeczenie (co robi?), dopełnienie (kogo/co?). Na przykład: "Ola czyta książkę."
Ale możemy to zdanie zmienić, aby podkreślić, że to Ola czyta, a nie ktoś inny: "Ola książkę czyta." Albo, że czyta książkę, a nie gazetę: "Książkę Ola czyta." Na sprawdzianie mogą pojawić się zadania, w których trzeba będzie przestawić wyrazy w zdaniu, aby podkreślić konkretną informację. Poeksperymentuj z kolejnością wyrazów w zdaniach. Zobacz, jak zmienia się ich znaczenie!
Pamiętaj! Zrozumienie tych zagadnień to klucz do sukcesu na sprawdzianie z Planety Nowej 3. Powodzenia!
