Polska Pod Zaborami Sprawdzian Gimnazjum Najwarzniejsze Informacje

Polska pod zaborami to trudny, ale bardzo ważny okres w naszej historii. Trwał od końca XVIII wieku do 1918 roku. Rozbiory Polski podzieliły kraj między trzy mocarstwa: Rosję, Prusy (później Niemcy) i Austrię (później Austro-Węgry).

Przyczyną rozbiorów była słabość Rzeczypospolitej Obojga Narodów. Osłabienie władzy centralnej, liberum veto i ingerencja państw sąsiednich doprowadziły do upadku państwa. To wszystko spowodowało, że sąsiedzi mogli bezkarnie dokonywać aneksji terytoriów.

Trzy Zabory

Zabór rosyjski był największy pod względem terytorium. Rosja dążyła do całkowitej rusyfikacji Polaków. Wprowadzano język rosyjski w urzędach i szkołach. Ograniczano autonomię Królestwa Polskiego po powstaniach.

Zabór pruski charakteryzował się silną germanizacją. Niemcy starali się wyrugować polską kulturę i język. Polityka Kulturkampfu wymierzona była w Kościół katolicki i polską tożsamość. Wykup ziemi przez Komisję Kolonizacyjną miał osłabić polskie rolnictwo.

Zabór austriacki, zwłaszcza po 1867 roku, oferował Polakom największą autonomię. Galicja stała się centrum polskiej kultury i nauki. W Krakowie i Lwowie działały polskie uniwersytety. Język polski był językiem urzędowym.

Powstania Narodowe

Polacy podejmowali liczne próby odzyskania niepodległości. Najważniejsze to powstanie kościuszkowskie (1794), powstanie listopadowe (1830-1831) i powstanie styczniowe (1863-1864). Wszystkie zakończyły się klęską, ale umacniały ducha walki o wolność.

Powstanie listopadowe wybuchło w Królestwie Polskim przeciwko Rosji. Mimo początkowych sukcesów, zostało stłumione. Powstanie styczniowe objęło swoim zasięgiem ziemie zaboru rosyjskiego. Charakteryzowało się walką partyzancką. Brutalna pacyfikacja i represje pogrążyły kraj w żałobie.

Praca Organiczna

Po klęskach powstań zaczęto koncentrować się na pracy organicznej. Polegała ona na rozwoju gospodarczym, edukacji i krzewieniu kultury polskiej. Celem było wzmocnienie narodu "od podstaw". Zakładano szkoły, biblioteki, towarzystwa naukowe i gospodarcze.

Hipolit Cegielski w Wielkopolsce i Stanisław Staszic to przykłady działaczy, którzy wnieśli ogromny wkład w rozwój gospodarczy. Starali się podnieść poziom życia i edukacji społeczeństwa. Ich praca pomogła zachować polską tożsamość.

Dążenia do Niepodległości

Na przełomie XIX i XX wieku powstały liczne partie polityczne. Dążyły one do odzyskania niepodległości Polski. Roman Dmowski i jego Narodowa Demokracja stawiali na sojusz z Rosją. Józef Piłsudski i jego zwolennicy dążyli do walki zbrojnej. Wybuch I wojny światowej stworzył szansę na realizację tych celów.

Okres zaborów był czasem walki o przetrwanie narodu polskiego. Mimo represji i germanizacji, Polacy zachowali swoją tożsamość. Dzięki powstaniom, pracy organicznej i działalności politycznej udało się odzyskać niepodległość w 1918 roku.