Powtórzenie Wiadomości O Głoskach Sprawdzian Klasa 5

Witajcie, piątoklasiści! Czas powtórzyć głoski przed sprawdzianem! Pamiętajcie, głoska to najmniejszy dźwięk w mowie. Dziś zrobimy szybką powtórkę, żebyście czuli się pewnie.
Co to jest głoska?
Głoska to po prostu dźwięk, który wydajemy, mówiąc. Kiedy mówimy "mama", słyszymy cztery głoski: m-a-m-a.
Rodzaje głosek
Głoski dzielimy głównie na:
Must Read
- Samogłoski: A, E, I, O, U, Y. Są otwarte, powietrze swobodnie przepływa przez usta. Spróbujcie wymówić "A!".
- Spółgłoski: Wszystkie pozostałe litery. Powietrze napotyka przeszkodę (język, zęby, wargi). Spróbujcie wymówić "B!".
Dźwięczność i bezdźwięczność
Spółgłoski dzielimy też na dźwięczne i bezdźwięczne. Przy dźwięcznych drgają struny głosowe. Połóżcie rękę na szyi i wymówcie "B". Czujecie drgania? Teraz wymówcie "P". "P" jest bezdźwięczne.
Przykłady dźwięcznych: b, d, g, w, z, ż, ź, dz, dż, dź, m, n, r, l, j.

Przykłady bezdźwięcznych: p, t, k, f, s, sz, ś, c, cz, ć, ch, h.
Uproszczenia w wymowie
Czasami, kiedy mówimy szybko, niektóre głoski upraszczają się lub zmieniają. Na przykład:

- Utrata dźwięczności na końcu wyrazu: "ząb" czytamy jak "zomp" (ale piszemy "ząb", bo w dopełniaczu jest "zęba").
- Ubezdźwięcznienie: Dźwięczna głoska przed bezdźwięczną staje się bezdźwięczna. Np. "krzyż" czytamy jak "kʂyʂ" (krzesz) przed "się".
Alfabet a głoski
Pamiętajcie, że litera to znak graficzny, a głoska to dźwięk. Nie zawsze liczba liter zgadza się z liczbą głosek!
- "Dżem" ma 4 litery, ale 3 głoski: dż-e-m.
- "Krzak" ma 5 liter, ale 4 głoski: k-ʂ-a-k.
Sylaby
Sylaba to część wyrazu, która zawiera samogłoskę. "Mama" ma dwie sylaby: ma-ma.
Ćwiczenia przed sprawdzianem
- Wypisz z tekstu kilka wyrazów i spróbuj określić, ile mają głosek i liter.
- Podziel kilka słów na sylaby.
- Wybierz kilka spółgłosek i sprawdź, czy są dźwięczne czy bezdźwięczne.
Mam nadzieję, że to krótkie powtórzenie pomoże Wam przed sprawdzianem! Powodzenia! Pamiętajcie, że najważniejsza jest praktyka i spokojne podejście. Jeżeli zrozumiecie podstawy, wszystko pójdzie gładko!
