Rodzaje Literackie Sprawdzian Klasa 6

Co to są rodzaje literackie? Najprościej mówiąc, to grupy utworów literackich, które mają podobne cechy – np. sposób pisania, temat, czy przeznaczenie. W klasie 6 poznajemy trzy główne rodzaje.

Liryka

Liryka to ten rodzaj, w którym najważniejsze są uczucia i emocje. Wiersze liryczne często opisują przemyślenia, radość, smutek, zachwyt nad przyrodą… Wyobraź sobie, że czytasz wiersz o pięknym zachodzie słońca i czujesz spokój i podziw. To właśnie liryka! W liryce ważny jest podmiot liryczny – czyli osoba, która mówi w wierszu, ale niekoniecznie musi to być autor.

Przykłady wierszy lirycznych: wiersze o miłości, o tęsknocie, o przyrodzie, wiersze patriotyczne.

Epika

Epika to opowiadanie historii. To, co się wydarzyło, kto w tym brał udział, gdzie i kiedy. W epice mamy narratora, czyli osobę, która opowiada nam historię. Narrator może być wszechwiedzący (wie wszystko o bohaterach), albo być jednym z bohaterów i opowiadać o wydarzeniach z własnej perspektywy.

Przykłady epiki: baśnie (np. o Śpiącej Królewnie), legendy (np. o Lechu, Czechu i Rusie), powieści (np. "Harry Potter"), opowiadania (np. o wakacyjnych przygodach). Ważny jest czas, miejsce i bohaterowie.

Dramat

Dramat to utwór przeznaczony do wystawienia na scenie. Nie ma tu narratora, tylko bohaterowie mówią do siebie w dialogach. Dramat podzielony jest na akty i sceny. W dramacie bardzo ważne są didaskalia – czyli wskazówki dla reżysera i aktorów, mówiące jak mają się zachowywać, jak wygląda scenografia itp. Pomyśl o sztuce teatralnej, którą oglądałeś – to jest dramat!

Przykłady dramatu: komedie (np. "Zemsta" Fredry), tragedie (np. "Romeo i Julia" Szekspira), dramaty historyczne.

Pamiętaj, że utwory literackie mogą mieszać cechy różnych rodzajów. Czasami trudno jednoznacznie przypisać utwór do jednego rodzaju. Ważne jest jednak, żeby znać podstawowe cechy każdego z nich!