Słowotwórstwo Sprawdzian Klasa 6 Uzupełniony

Słowotwórstwo, czyli inaczej derywacja, to proces tworzenia nowych słów na bazie już istniejących. W praktyce, na sprawdzianie z słowotwórstwa, będziesz analizować, jak powstało dane słowo i jakie elementy (np. przedrostki, przyrostki) zostały do niego dodane.
Jak ugryźć zadania ze słowotwórstwa?
Sprawdzian z słowotwórstwa w klasie 6 zazwyczaj sprawdza umiejętność rozpoznawania podstaw słowotwórczych i formantów (czyli tych "dodatków"). Oto uproszczony przewodnik, jak sobie z tym poradzić:
- Krok 1: Znajdź słowo podstawowe. To słowo, od którego powstało dane słowo. Np., dla słowa "biegacz" słowem podstawowym jest "biegać". Dla "przeskoczyć" to "skoczyć". Spróbuj "odjąć" to, co wydaje się być dodatkiem.
- Krok 2: Zidentyfikuj formant. To element dodany do słowa podstawowego. Może to być przedrostek (na początku), przyrostek (na końcu) lub wrostek (w środku, ale rzadziej w klasie 6). W "biegacz" formantem jest "-acz". W "przeskoczyć" formantem jest "przed-".
- Krok 3: Określ znaczenie formantu. Nie zawsze jest to konieczne na sprawdzianie, ale pomaga zrozumieć proces. Np., przyrostek "-acz" często tworzy nazwy osób wykonujących daną czynność. "Przed-" często wskazuje na ruch do przodu lub umieszczenie przed czymś.
Przykłady – szybki trening
- Nauczyciel – słowo podstawowe: "uczyć", formant: "-ciel" (osoba wykonująca czynność).
- Podpisać – słowo podstawowe: "pisać", formant: "pod-" (umieszczenie czegoś pod czymś, dopisanie).
- Malutki – słowo podstawowe: "mały", formant: "-utki" (zmniejszenie, zdrobnienie).
- Bezsenność – słowo podstawowe: "sen", formant: "bez-" i "-ność". "Bez-" oznacza brak czegoś, a "-ność" tworzy rzeczowniki abstrakcyjne (cecha).
Pamiętaj, że czasem znalezienie słowa podstawowego wymaga trochę pomyślunku. Kluczem jest zrozumienie, jakie słowo jest najbardziej podobne do analizowanego i od którego najprawdopodobniej powstało. Ćwicz na różnych przykładach, a słowotwórstwo przestanie być straszne! Powodzenia na sprawdzianie!
