Sprawdzian 3 Rozdzial 3 Geografia

Przygotowując się do sprawdzianu z geografii, dział 3, warto usystematyzować wiedzę. Skupimy się na kluczowych zagadnieniach. Pomogą one lepiej zrozumieć omawiane tematy.

Ruchy Ziemi

Ziemia wykonuje dwa podstawowe ruchy. Są to ruch obrotowy i ruch obiegowy. Ruch obrotowy polega na tym, że Ziemia obraca się wokół własnej osi. Jeden pełny obrót trwa około 24 godzin, co definiuje dobę. To właśnie ruch obrotowy powoduje występowanie dnia i nocy.

Ruch obiegowy to ruch Ziemi wokół Słońca po orbicie eliptycznej. Jeden obieg trwa około 365 dni i 6 godzin, co stanowi rok. Dodatkowe 6 godzin rocznie powoduje, że co cztery lata mamy rok przestępny, z dodatkowym dniem w lutym. Ruch obiegowy w połączeniu z nachyleniem osi Ziemi do płaszczyzny orbity (ekliptyki) powoduje występowanie pór roku.

Następstwa Ruchu Obrotowego

Ruch obrotowy Ziemi ma kilka ważnych następstw. Najważniejsze to występowanie dnia i nocy. Dodatkowo, powoduje on spłaszczenie Ziemi na biegunach. Kolejnym następstwem jest działanie siły Coriolisa. Siła ta wpływa na kierunek wiatrów i prądów morskich, odchylając je na półkuli północnej w prawo, a na półkuli południowej w lewo.

Następstwa Ruchu Obiegowego

Głównym następstwem ruchu obiegowego jest występowanie pór roku. Zmiany w oświetleniu Ziemi wynikają z nachylenia osi Ziemi. Kąt padania promieni słonecznych wpływa na temperaturę powietrza. Dlatego latem jest cieplej niż zimą.

Wyróżniamy cztery pory roku: wiosnę, lato, jesień i zimę. Przesilenie letnie to moment, gdy na półkuli północnej dzień jest najdłuższy, a na półkuli południowej najkrótszy. Przesilenie zimowe to sytuacja odwrotna. Równonoce wiosenna i jesienna występują, gdy dzień i noc trwają tyle samo na obu półkulach.

Strefy Oświetlenia Ziemi

Ze względu na kąt padania promieni słonecznych, wyróżniamy kilka stref oświetlenia Ziemi. Są to: strefa równikowa, dwie strefy zwrotnikowe, dwie strefy umiarkowane i dwie strefy podbiegunowe. W strefie równikowej Słońce przez cały rok góruje blisko zenitu. Natomiast w strefach podbiegunowych występują dni i noce polarne.

Strefy oświetlenia wpływają na klimat i roślinność na Ziemi. W strefie równikowej panuje klimat gorący i wilgotny, co sprzyja rozwojowi lasów równikowych. W strefach umiarkowanych występują wyraźne pory roku i zróżnicowana roślinność. Strefy podbiegunowe charakteryzują się niskimi temperaturami i ubogą roślinnością.

Czas na Ziemi

Ziemia została podzielona na 24 strefy czasowe. Każda strefa obejmuje 15 stopni długości geograficznej. Czas uniwersalny (UTC) to czas w strefie zerowej, przebiegającej przez południk zerowy w Greenwich. W Polsce obowiązuje czas środkowoeuropejski (CET), który jest przesunięty o jedną godzinę w stosunku do UTC. W okresie letnim wprowadzany jest czas letni (CEST), przesunięty o dwie godziny w stosunku do UTC.

Obliczanie czasu w różnych strefach czasowych jest proste. Należy uwzględnić różnicę w długości geograficznej pomiędzy danymi miejscami. Przekraczając linię zmiany daty, należy zmienić datę o jeden dzień. Jadąc ze wschodu na zachód, dodajemy jeden dzień, a jadąc z zachodu na wschód, odejmujemy jeden dzień.

Powodzenia na sprawdzianie! Przypomnij sobie definicje i zależności. Zrozumienie procesów geograficznych ułatwi rozwiązywanie zadań.