Sprawdzian Chemia Nowej Ery 1 Liceum Skały I Minerały

Zacznijmy od najważniejszego: czym właściwie są skały i minerały, o których mówimy na sprawdzianie z chemii w 1 liceum "Nowej Ery"? Minerał to substancja chemiczna o określonym składzie i strukturze krystalicznej, powstająca w naturalny sposób. Z kolei skała to naturalny agregat (czyli mieszanina) jednego lub więcej minerałów.

Rozróżniamy trzy główne rodzaje skał ze względu na sposób ich powstania:

• Skały magmowe: powstają z magmy, czyli stopionej skały, która stygnie i krzepnie. Przykładem jest granit lub bazalt. Im wolniej stygnie magma, tym większe kryształy minerałów powstają w skale.
• Skały osadowe: tworzą się z nagromadzonych osadów, takich jak piasek, muł, szczątki roślin i zwierząt. Osady te z czasem ulegają cementacji i kompakcji. Piaskowiec, wapień (często ze skamieniałościami!) i węgiel kamienny to przykłady skał osadowych.
• Skały metamorficzne: powstają, gdy istniejące skały magmowe lub osadowe ulegają przemianom pod wpływem wysokiej temperatury i ciśnienia. Marmur (powstały z wapienia) i gnejs (powstały z granitu) to popularne przykłady.

Na sprawdzianie ważne jest też rozpoznawanie popularnych minerałów. Pamiętaj o kwarcu (często bezbarwny lub mlecznobiały), skaleniu (ważny składnik wielu skał magmowych), mika (charakteryzuje się łupkowatością, łatwo się rozwarstwia) i kalcicie (główny składnik wapieni).

Gdzie to wszystko wykorzystać? Skały i minerały są wszechobecne! Budujemy z nich domy (cement powstaje z wapieni), drogi (żwir, asfalt), używamy w jubilerstwie (diamenty, złoto) i elektronice (krzem). Kiedy następnym razem pójdziesz na spacer, zwróć uwagę na budynki wokół siebie - zastanów się, z jakich skał mogły zostać zbudowane. Może nawet znajdziesz jakiś ciekawy kamień!