Sprawdzian Fizyka Dzwieki 3 Gimnazjum

Dźwięk to nic innego jak fala mechaniczna, która rozchodzi się w ośrodku (np. powietrzu, wodzie, ciałach stałych) i jest odbierana przez nasze uszy. Aby dźwięk powstał, potrzebne jest źródło dźwięku, czyli ciało, które drga.

Jak to działa? Źródło dźwięku (np. głośnik, struna gitary) drga, powodując zagęszczenia i rozrzedzenia powietrza. Te zagęszczenia i rozrzedzenia rozchodzą się w powietrzu jak fala. Gdy fala dotrze do naszego ucha, wprawia w drgania błonę bębenkową, co mózg interpretuje jako dźwięk.

Dźwięk charakteryzują dwa główne parametry: wysokość i głośność.

Wysokość dźwięku zależy od częstotliwości fali dźwiękowej. Częstotliwość to liczba drgań na sekundę, mierzona w hercach (Hz). Im wyższa częstotliwość, tym wyższy dźwięk (np. dźwięk piszczałki ma wyższą częstotliwość niż dźwięk bębna).

Głośność dźwięku zależy od amplitudy fali dźwiękowej. Amplituda to maksymalne wychylenie cząsteczek ośrodka z położenia równowagi. Im większa amplituda, tym głośniejszy dźwięk (np. głośny krzyk ma większą amplitudę niż cichy szept). Głośność mierzy się w decybelach (dB).

Prędkość dźwięku zależy od ośrodka, w którym się rozchodzi. W powietrzu, w temperaturze pokojowej, dźwięk rozchodzi się z prędkością około 340 m/s. W ciałach stałych prędkość dźwięku jest zazwyczaj większa niż w cieczach i gazach.

Echo to zjawisko powstające, gdy fala dźwiękowa odbija się od przeszkody i wraca do słuchacza z opóźnieniem. Dzięki temu możemy usłyszeć powtórzenie dźwięku.

Rezonans to zjawisko polegające na wzroście amplitudy drgań ciała, gdy częstość drgań wymuszających jest bliska częstotliwości drgań własnych tego ciała. Przykładem jest rozbicie kieliszka kryształowego wysokim dźwiękiem.