Sprawdzian Geografia Kształt I Ruchy Ziemi
Ziemia jest planetą. Ma określony kształt i wykonuje ruchy. Zrozumienie tego jest kluczowe w geografii.
Kształt Ziemi
Ziemia nie jest idealną kulą. Ma kształt geoidy. Geoida to bryła o nieregularnym kształcie, zbliżona do średniego poziomu mórz i oceanów. Uwzględnia siłę grawitacji i rotację Ziemi.
Ziemia jest spłaszczona na biegunach. Jest też wybrzuszona na równiku. To efekt ruchu obrotowego naszej planety. Obwód Ziemi na równiku wynosi około 40 075 km.
Must Read
Dowody na kulistość Ziemi są liczne. Należą do nich obserwacje statków znikających za horyzontem. Widzimy najpierw maszty, a później kadłub. Kolejny dowód to różne gwiazdozbiory widoczne z różnych miejsc na Ziemi. Zdjęcia satelitarne także potwierdzają kulisty kształt.
Ruch Obrotowy Ziemi
Ziemia obraca się wokół własnej osi. Ruch ten nazywamy ruchem obrotowym. Pełny obrót trwa około 24 godziny. Dokładnie 23 godziny, 56 minut i 4 sekundy. To czas trwania doby słonecznej.
Ruch obrotowy powoduje następstwo dnia i nocy. Oświetlona jest tylko ta część Ziemi, która jest skierowana ku Słońcu. Po przeciwnej stronie panuje noc. Podczas obrotu, obszary te na zmianę wchodzą w strefę oświetloną i zacienioną. To dlatego mamy dzień i noc.
Ruch obrotowy generuje siłę Coriolisa. Siła ta wpływa na kierunek wiatrów i prądów morskich. Na półkuli północnej odchylają się one w prawo. Na półkuli południowej w lewo. To ma wpływ na pogodę i klimat.
Ruch Obiegowy Ziemi
Ziemia krąży wokół Słońca. Ten ruch to ruch obiegowy. Ziemia porusza się po orbicie w kształcie elipsy. Pełny obieg trwa około 365 dni i 6 godzin. To czas trwania roku zwrotnikowego.
Oś Ziemi jest nachylona pod kątem 23,5 stopnia. W stosunku do płaszczyzny orbity. To nachylenie powoduje występowanie pór roku. W zależności od położenia Ziemi, jedna z półkul jest bardziej oświetlona. To prowadzi do zmian w temperaturze i długości dnia.
Kiedy półkula północna jest nachylona w stronę Słońca, mamy lato. Na półkuli południowej panuje zima. Sześć miesięcy później sytuacja się odwraca. Występują także równonoc wiosenna i równonoc jesienna. Wtedy dzień i noc trwają tyle samo na obu półkulach.
Zrozumienie kształtu i ruchów Ziemi jest podstawą geografii. Pozwala wyjaśnić wiele zjawisk. Od następstwa dnia i nocy, po występowanie pór roku. To wiedza niezbędna każdemu człowiekowi.
