Sprawdzian Gim 2 Kl Imieslowy Przymiotnikowe I Przyslowkowe

Hej! Zaraz omówimy imiesłowy przymiotnikowe i przysłówkowe. Brzmi groźnie? Bez obaw, rozłożymy to na czynniki pierwsze. Zobaczycie, że to nic trudnego.

Co to jest imiesłów?

Najpierw, co to w ogóle jest imiesłów? To forma czasownika, która łączy cechy czasownika i innych części mowy. Imiesłowy dzielimy na przymiotnikowe i przysłówkowe.

Pomyśl o tym jak o słowie "hybrydzie". Trochę robi jak czasownik, bo opisuje czynność, ale też trochę jak przymiotnik lub przysłówek, bo opisuje cechę lub sposób.

Mamy dwa główne rodzaje: imiesłowy przymiotnikowe i imiesłowy przysłówkowe. Każdy z nich ma swoje zasady.

Imiesłowy Przymiotnikowe

Imiesłowy przymiotnikowe to te, które zachowują się trochę jak przymiotniki. Opisują cechy rzeczowników, podobnie jak normalne przymiotniki. Odpowiadają na pytania: jaki? jaka? jakie?

Dzielimy je na dwie grupy: czynne i bierne. Imiesłowy przymiotnikowe czynne opisują, kto lub co wykonuje daną czynność. Tworzymy je od czasowników niedokonanych, dodając końcówki -ący, -ąca, -ące. Na przykład: biegnący pies, śpiewająca dziewczyna, lecące ptaki.

Imiesłowy przymiotnikowe bierne opisują, na kim lub na czym wykonywana jest czynność. Tworzymy je od czasowników przechodnich, dodając końcówki -ny, -na, -ne lub -ty, -ta, -te. Na przykład: czytana książka, umyty samochód, zjedzone jabłko. Pomyśl o tym: książka, która jest czytana przez kogoś; samochód, który ktoś umył; jabłko, które ktoś zjadł.

Imiesłowy Przysłówkowe

Imiesłowy przysłówkowe zachowują się jak przysłówki. Opisują, w jaki sposób wykonywana jest czynność. Odpowiadają na pytanie: jak?

Tutaj też mamy dwa rodzaje: współczesne i uprzednie. Imiesłowy przysłówkowe współczesne opisują czynność, która odbywa się w tym samym czasie, co inna czynność. Tworzymy je od czasowników niedokonanych, dodając końcówkę -ąc. Na przykład: biegnąc krzyczał, śpiewając tańczyła, jedząc rozmawiał.

Imiesłowy przysłówkowe uprzednie opisują czynność, która odbyła się wcześniej niż inna czynność. Tworzymy je od czasowników dokonanych, dodając końcówkę -wszy lub -łszy. Na przykład: zjadłszy obiad, poszedł spać, przeczytawszy książkę, oddał ją do biblioteki.

Przykłady z życia

Wyobraź sobie płaczące dziecko. "Płaczące" to imiesłów przymiotnikowy czynny. Opisuje, jakie jest dziecko – płaczące.

Albo upieczone ciasto. "Upieczone" to imiesłów przymiotnikowy bierny. Opisuje, jakie jest ciasto – upieczone, czyli ktoś je upiekł.

A co z sytuacją: Idąc do szkoły, słuchałem muzyki. "Idąc" to imiesłów przysłówkowy współczesny. Opisuje, jak słuchałem muzyki – idąc do szkoły. Obie czynności (słuchanie i chodzenie) dzieją się jednocześnie.

I wreszcie: Zrobiwszy zakupy, wróciłem do domu. "Zrobiwszy" to imiesłów przysłówkowy uprzedni. Opisuje, że najpierw zrobiłem zakupy, a potem wróciłem do domu. Zakupy zostały zrobione wcześniej.

Mam nadzieję, że teraz rozumiesz imiesłowy lepiej. Powodzenia na sprawdzianie!