Sprawdzian Klasa 5 Czasowniki

Witajcie! Dziś omówimy czasowniki, czyli słowa, które mówią nam o tym, co ktoś robi, co się dzieje, albo w jakim stanie ktoś jest. Rozważymy to, co ważne dla sprawdzianu w 5 klasie.

Co to jest Czasownik?

Czasownik to część mowy, która opisuje czynności (np. biegać, czytać), stany (np. być, czuć), i procesy (np. rosnąć, gnić). Inaczej mówiąc, czasownik odpowiada na pytanie: Co robi? Co się dzieje? Co się z nim dzieje?

Przykład: Pies biega po parku. Słowo biega to czasownik, bo mówi nam, co robi pies.

Must Read

Osoby i Liczby

Czasowniki odmieniają się przez osoby i liczby. To znaczy, że zmieniają swoją formę w zależności od tego, kto wykonuje daną czynność (osoba) i ile jest tych osób (liczba).

Osoby:

CZASOWNIK - karta notatki graficznej kl. 4-6 • Złoty nauczyciel

Ja (pierwsza osoba liczby pojedynczej)
Ty (druga osoba liczby pojedynczej)
On/Ona/Ono (trzecia osoba liczby pojedynczej)
My (pierwsza osoba liczby mnogiej)
Wy (druga osoba liczby mnogiej)
Oni/One (trzecia osoba liczby mnogiej)

Liczby:

Liczba pojedyncza (np. ja piszę)
Liczba mnoga (np. my piszemy)

Przykład odmiany czasownika "czytać":

Czasownik, rzeczownik, przymiotnik - sprawdzian dla kl. 4, 5 • Złoty

Ja czytam
Ty czytasz
On/Ona/Ono czyta
My czytamy
Wy czytacie
Oni/One czytają

Czasy Czasowników

Czasowniki mają różne czasy, które mówią nam, kiedy dana czynność się odbyła.

Czas przeszły (np. wczoraj czytałem) – czynność wydarzyła się w przeszłości.
Czas teraźniejszy (np. teraz czytam) – czynność dzieje się teraz.
Czas przyszły (np. jutro będę czytał) – czynność wydarzy się w przyszłości.

Zauważ, że czas przyszły często tworzymy za pomocą słowa "będę" dla pierwszej osoby, "będziesz" dla drugiej, itd., plus bezokolicznik czasownika (np. będę pisać). Dla trzeciej osoby liczby pojedynczej i mnogiej często używamy po prostu formy czasownika "pójdzie", "zrobią", zamiast "będzie iść", "będą robić".

Bezokolicznik

Bezokolicznik to podstawowa forma czasownika, która nie wskazuje na osobę, liczbę ani czas. Bezokoliczniki kończą się najczęściej na: -ć (np. czytać, biegać), -c (np. móc, piec). To właśnie z bezokolicznika tworzymy inne formy czasownika.

Rodzaje Czasowników (dla zaawansowanych)

Choć nie zawsze jest to wymagane w 5 klasie, warto wiedzieć, że czasowniki dzielimy na dokonane (np. napisać - czynność zakończona) i niedokonane (np. pisać - czynność trwa). To rozróżnienie wpływa na tworzenie czasów przyszłych.

Mam nadzieję, że ten artykuł pomoże Wam przygotować się do sprawdzianu! Pamiętajcie o powtórzeniu odmiany czasowników i rozpoznawaniu różnych czasów.