Sprawdzian Klasa 5 Dział 5 W Rzeczpospolitej Szlacheckiej

Rzeczpospolita Szlachecka to nazwa państwa polsko-litewskiego w okresie od XVI do XVIII wieku. Mówiąc prościej, to Polska rządzona przez szlachtę.

Jak to działało?

1. Król był wybierany. Po śmierci króla, szlachta wybierała nowego władcę w drodze wolnej elekcji. Nie było dziedziczenia tronu, jak w innych krajach.

Przykład: Po śmierci Zygmunta Augusta, ostatniego króla z dynastii Jagiellonów, szlachta wybrała Henryka Walezego.

2. Szlachta miała dużo praw. Mieli wpływ na prawo i rządy w państwie poprzez sejm. Sejm to zgromadzenie, na którym posłowie szlacheccy uchwalali prawa i decydowali o ważnych sprawach państwa.

3. Liberum veto. Jeden szlachcic mógł zablokować całą uchwałę Sejmu, krzycząc "Liberum veto" (nie pozwalam). Często prowadziło to do paraliżu państwa.

Przykład: Jeśli jeden poseł nie zgadzał się z nowym podatkiem, mógł zablokować jego wprowadzenie, nawet jeśli reszta Sejmu była za.

4. Wolna elekcja i liberum veto osłabiały władzę króla i państwo. Kraje sąsiednie wykorzystywały słabość Rzeczypospolitej, ingerując w jej sprawy.

5. Szlachta była podzielona na różne frakcje i często dbała bardziej o własne interesy niż o dobro państwa. To też przyczyniało się do osłabienia Rzeczypospolitej.

Rzeczpospolita Szlachecka to ciekawy, ale też trudny okres w historii Polski, charakteryzujący się silną pozycją szlachty, wybieralnym królem i problemami związanymi z brakiem silnej władzy centralnej.