Sprawdzian Matematyka Proporcje 1 Gimnazjum
Czym są proporcje? Najprościej mówiąc, to równość dwóch ilorazów. Iloraz to po prostu wynik dzielenia.
Przykład: Jeśli powiemy, że 2 jabłka kosztują 4 złote, a 4 jabłka kosztują 8 złotych, to mamy proporcję, ponieważ stosunek liczby jabłek do ceny jest taki sam: 2/4 = 4/8. Oba ilorazy dają wynik 0.5.
Jak rozwiązywać zadania z proporcji? Najczęściej używamy reguły trzech, inaczej proporcji prostej. Działa ona tak: zapisujemy dane w tabeli, pilnując, aby odpowiadające sobie wartości były w tej samej kolumnie.
Must Read
Przykład: Jeśli 3 zeszyty kosztują 9 złotych, ile kosztuje 5 zeszytów?
Układamy tabelę:
Zeszyty | Cena
------- | --------
3 | 9 zł
5 | x zł
Teraz mnożymy "na krzyż": 3 * x = 5 * 9. Czyli 3x = 45. Dzielimy obie strony równania przez 3, aby znaleźć x: x = 15. Odpowiedź: 5 zeszytów kosztuje 15 złotych.
Ważne: Reguła trzech działa tylko, gdy mamy do czynienia z proporcjonalnością prostą. Oznacza to, że jeśli jedna wartość rośnie, to druga też rośnie (albo, jeśli jedna maleje, to druga też maleje).
Czasem spotykamy się z proporcjonalnością odwrotną. Wtedy, jeśli jedna wartość rośnie, druga maleje. Wtedy mnożymy wartości "na wprost", a nie "na krzyż". Ale to już temat na inną lekcję!
Podsumowanie: Proporcja to równość ilorazów. Do rozwiązywania zadań z proporcji prostej używamy reguły trzech (mnożenie "na krzyż"). Pamiętaj o poprawnej tabeli danych!
