Sprawdzian Wczoraj I Dziś Kl 7 żelazna Kurtyna

Żelazna Kurtyna. Brzmi groźnie, prawda? To metafora opisująca granicę, która po II wojnie światowej podzieliła Europę na dwie strefy: Zachodnią, związaną z USA i państwami demokratycznymi, i Wschodnią, kontrolowaną przez Związek Radziecki (ZSRR) i rządy komunistyczne. To tak, jakby ktoś postawił niewidzialny, ale bardzo realny mur.

Skąd się wzięła?

Po 1945 roku, po pokonaniu nazistowskich Niemiec, kraje Europy Środkowo-Wschodniej, wyzwolone przez Armię Czerwoną, znalazły się pod wpływem ZSRR. Stalin, przywódca ZSRR, dążył do rozszerzenia wpływów komunistycznych. Stopniowo wprowadzano rządy komunistyczne w krajach takich jak Polska, Czechosłowacja, Węgry, Rumunia, Bułgaria i Niemiecka Republika Demokratyczna (NRD).

Strefa wpływów ZSRR oddzielona została od Europy Zachodniej. Komunikacja, handel, a nawet podróże były bardzo utrudnione, a czasem wręcz niemożliwe. Winston Churchill, brytyjski premier, użył właśnie określenia "Żelazna Kurtyna" w 1946 roku, aby opisać tę sytuację.

Jak to wyglądało w praktyce?

Wyobraź sobie rodzinę w Polsce, która ma krewnych w Stanach Zjednoczonych. Przed Żelazną Kurtyną pisali do siebie listy, odwiedzali się. Po jej opuszczeniu, kontakt stał się bardzo trudny. Listy były cenzurowane, a wyjazdy wymagały specjalnych pozwoleń i często kończyły się odmową.

Po stronie Zachodniej panowała demokracja i wolność słowa. Po stronie Wschodniej, rządzili komuniści, którzy kontrolowali media, gospodarkę i życie obywateli. Krytyka rządu mogła prowadzić do poważnych konsekwencji.

Symbole Żelaznej Kurtyny

Jednym z najbardziej rozpoznawalnych symboli Żelaznej Kurtyny był Mur Berliński, zbudowany w 1961 roku, który oddzielił Berlin Zachodni (kontrolowany przez aliantów) od Berlina Wschodniego (NRD). Mur stał się tragicznym symbolem podziału Niemiec i Europy.

Granice strzeżone przez wojsko, drut kolczasty, wieże strażnicze – to wszystko realia Żelaznej Kurtyny. Ucieczka z krajów komunistycznych na Zachód była bardzo ryzykowna i mogła skończyć się śmiercią.

Kiedy upadła?

Żelazna Kurtyna zaczęła się kruszyć pod koniec lat 80. XX wieku. Reformy w ZSRR, prowadzone przez Michaiła Gorbaczowa ("pierestrojka" i "głasnost"), oraz narastające niezadowolenie społeczne w krajach bloku wschodniego doprowadziły do przemian.

W 1989 roku, fala protestów i rewolucji przetoczyła się przez Europę Wschodnią. Upadek Muru Berlińskiego w listopadzie 1989 roku stał się symbolicznym końcem Żelaznej Kurtyny. Kraje Europy Środkowo-Wschodniej zaczęły odzyskiwać niepodległość i wprowadzać demokrację.

Dziś pamiętamy o Żelaznej Kurtynie, aby zrozumieć historię i docenić wolność, którą teraz mamy.