Srodki Stylistyczne Sprawdzian Kl 6

Środki stylistyczne to nic innego jak sprytne sztuczki językowe, które pisarze i mówcy używają, aby ich teksty były bardziej interesujące, barwne i zapadały w pamięć. Na sprawdzianie w 6 klasie najważniejsze jest rozpoznawanie tych najpopularniejszych.
Najczęściej spotykane środki stylistyczne na sprawdzianie:
- Porównanie: Mówimy, że coś jest "jak" coś innego. Przykład: "Silny jak lew." Szukaj słów: jak, niby, na kształt.
- Przenośnia (metafora): Mówimy o czymś w sposób przenośny, nie dosłowny. Przykład: "Morze łez". Oczywiście morze nie płacze. Szukaj wyrażeń, które brzmią nierealnie w dosłownym sensie.
- Uosobienie (personifikacja): Nadajemy cechy ludzkie przedmiotom lub zwierzętom. Przykład: "Słońce się uśmiechało." Słońce nie ma ust i nie może się uśmiechać.
- Epitet: To przymiotnik, który dodaje opisowi wyrazistości. Przykład: "Biały śnieg", "Czerwone jabłko". Czasami epitet jest oczywisty (śnieg jest biały), ale podkreśla pewną cechę.
- Anafora: Powtórzenie tego samego słowa lub frazy na początku kilku kolejnych zdań lub wersów. Przykład: "Kocham góry. Kocham morze. Kocham lasy."
- Pytanie retoryczne: Pytanie, na które nie oczekujemy odpowiedzi. Zadajemy je, żeby skłonić do myślenia. Przykład: "Czy warto kłamać?"
Jak rozpoznać środek stylistyczny? Krok po kroku:
- Przeczytaj uważnie zdanie. Zastanów się, co autor chciał przekazać.
- Sprawdź, czy jest w nim porównanie. Użyto słów "jak", "niby", "na kształt"?
- Zastanów się, czy coś nie jest powiedziane w sposób przenośny. Czy brzmi to dosłownie, czy raczej jak figura stylistyczna?
- Czy przedmioty lub zwierzęta zachowują się jak ludzie? Jeśli tak, to prawdopodobnie masz do czynienia z uosobieniem.
- Zwróć uwagę na przymiotniki. Czy opisują coś w wyrazisty sposób?
- Czy na początku zdań lub wersów powtarza się to samo słowo? To może być anafora.
- Czy w tekście pojawia się pytanie, na które autor nie oczekuje odpowiedzi? To pytanie retoryczne.
Pamiętaj, ćwiczenie czyni mistrza! Im więcej będziesz analizować teksty, tym łatwiej będzie Ci rozpoznawać środki stylistyczne.
