Tryb Rozkazujący Język Niemiecki

Rozkazujemy! W języku niemieckim, jak i w polskim, używamy trybu rozkazującego, czyli Imperativ. Służy on do wydawania poleceń, rozkazów, próśb lub sugestii. Tworzenie go nie jest bardzo skomplikowane, ale wymaga zapamiętania kilku zasad.

Formy trybu rozkazującego

W niemieckim Imperativ ma formy dla różnych osób. Najczęściej używamy go w odniesieniu do osób, z którymi jesteśmy na "ty", czyli du, oraz w formie grzecznościowej Sie. Istnieją też formy dla wir (my) oraz rzadziej używane ihr (wy).

Du (ty)

Tworzymy go od tematu czasownika w czasie teraźniejszym (Präsens). Odrzucamy końcówkę -st, która występuje w drugiej osobie liczby pojedynczej. Często pomija się też zaimek du. Na przykład, dla czasownika machen (robić) mamy temat mach-. Zatem Imperativ brzmi: Mach! (Rób!).

Istnieją jednak wyjątki. Czasowniki, których temat kończy się na -t, -d, -ig, -m, -n wymagają dodania -e. Przykład: arbeiten (pracować) → Arbeite! (Pracuj!). Ma to na celu ułatwienie wymowy. Pamiętaj, że czasowniki z przegłosem (Umlaut) w drugiej i trzeciej osobie liczby pojedynczej (du i er/sie/es) tracą go w Imperativ. Na przykład: fahren (jechać) → Fahr! (Jedź!).

Ihr (wy)

W tym przypadku tworzenie Imperativ jest najprostsze. Używamy po prostu formy czasownika w Präsens dla ihr, ale pomijamy zaimek. Na przykład: machen (robić) → Macht! (Róbcie!).

Wir (my)

W tym przypadku używamy formy wir w Präsens i dodajemy lassen Sie uns lub po prostu lasst uns. Na przykład: gehen (iść) → Lass(t) uns gehen! (Chodźmy!). Możemy też użyć "wollen" (chcieć) jako Wollen wir...? np. Wollen wir gehen? (Czy chcemy iść?).

Sie (Pan/Pani/Państwo)

Tutaj sprawa jest prosta. Używamy formy Sie w Präsens i dodajemy zaimek Sie. Na przykład: machen (robić) → Machen Sie! (Proszę robić!). Używanie formy grzecznościowej jest bardzo ważne w kontaktach formalnych.

Przykłady

Oto kilka dodatkowych przykładów:

• Komm! (Chodź!)
• Lies! (Czytaj!)
• Esst! (Jedzcie!)
• Seien Sie ruhig! (Proszę być cicho!)
• Lass uns singen! (Zaśpiewajmy!)

Podsumowanie

Tryb rozkazujący w języku niemieckim, Imperativ, to przydatne narzędzie do wydawania poleceń i próśb. Pamiętaj o różnych formach w zależności od osoby. Zwróć uwagę na wyjątki, szczególnie w formie dla du. Ćwicz tworzenie Imperativ, aby móc swobodnie komunikować się w języku niemieckim. Znajomość Imperativ jest kluczowa w codziennej komunikacji i pozwala na wyrażanie próśb i rozkazów w sposób jasny i zrozumiały.