Tryb Rozkazujący Niemiecki Zdania

Hej wszystkim! Chcecie, żeby Wasz niemiecki był bardziej...aktywny? Nie chodzi mi o bieganie po lesie (chociaż to też fajne), ale o dawanie poleceń, wydawanie instrukcji i w ogóle, o mówienie innym, co mają robić. Brzmi interesująco? Właśnie do tego służy Tryb Rozkazujący, czyli po niemiecku Imperativ!

Co to jest Imperativ i po co mi on?

Imperativ to po prostu tryb rozkazujący. Używamy go, kiedy chcemy kogoś o coś poprosić, nakazać, poradzić, lub udzielić instrukcji. Wyobraźcie sobie, że jesteście w Niemczech i chcecie poprosić kelnera o piwo. Nie powiecie: "Ja chcę piwo." Raczej powiecie: "Bringen Sie mir ein Bier!" (Proszę przynieść mi piwo!). Albo, dajecie koledze przepis na babkę: "Dodaj mąkę! Wymieszaj jajka!" - wszystko to Imperativ.

Jak tworzymy Imperativ? To prostsze niż myślisz!

W niemieckim mamy kilka form trybu rozkazującego, w zależności od tego, do kogo się zwracamy. Najczęściej będziemy używać form dla: "du" (ty), "ihr" (wy) i "Sie" (Pan/Pani/Państwo).

• Dla "du" (ty): Zazwyczaj bierzemy formę czasownika w 2. osobie liczby pojedynczej (czyli taką, jaką masz dla "du") i odrzucamy końcówkę "-st". Na przykład: "Du machst" (ty robisz) staje się "Mach!" (rób!). Często, ale nie zawsze, opuszczamy zaimek "du". Np. "Mach deine Hausaufgaben!" (Odrob zadanie domowe!). Przy niektórych czasownikach (np. takich z przegłosem a -> ä) przegłos znika: "Du fährst" (ty jedziesz) staje się "Fahr!" (jedź!).
• Dla "ihr" (wy): Tutaj sprawa jest banalnie prosta! Bierzemy formę czasownika w 2. osobie liczby mnogiej (czyli taką jaką masz dla "ihr") i po prostu opuszczamy zaimek "ihr". Na przykład: "Ihr macht" (wy robicie) staje się "Macht!" (róbcie!). Np. "Macht die Tür zu!" (Zamknijcie drzwi!).
• Dla "Sie" (Pan/Pani/Państwo): To najbardziej formalna forma. Używamy formy czasownika w 3. osobie liczby mnogiej (czyli taką jaką masz dla "Sie") i zawsze zostawiamy zaimek "Sie". Na przykład: "Sie machen" (Państwo robią) staje się "Machen Sie!" (Proszę robić!). Np. "Machen Sie das Fenster auf!" (Proszę otworzyć okno!).

Kilka ważnych wyjątków i dodatkowych wskazówek:

• Pamiętajcie o czasownikach rozdzielnie złożonych! Przedrostek idzie na koniec zdania! Np. "Ruf mich an!" (Zadzwoń do mnie!). (Czasownik "anrufen" - dzwonić).
• Czasowniki "sein" (być) i "haben" (mieć) mają swoje specyficzne formy w Imperativ: "Sei!" (bądź - dla "du"), "Seid!" (bądźcie - dla "ihr"), "Seien Sie!" (proszę być - dla "Sie"). "Hab!" (miej - dla "du"), "Habt!" (miejcie - dla "ihr"), "Haben Sie!" (proszę mieć - dla "Sie").
• Jeśli chcemy coś delikatnie zasugerować, możemy użyć słówka "mal" (raz). Np. "Komm mal her!" (Podejdź no tu!). To brzmi mniej rozkazująco, a bardziej przyjacielsko.

Zacznij używać Imperativ już dziś!

Nie czekaj! Wybierz kilka czasowników, które znasz i poćwicz tworzenie trybu rozkazującego. Powiedz koledze: "Lern Deutsch!" (Ucz się niemieckiego!). Powiedz rodzicom: "Kocht Abendessen!" (Ugotujcie obiad!). Im więcej ćwiczysz, tym łatwiej Ci to przyjdzie. A teraz... Üben Sie fleißig! (Ćwiczcie pilnie!)

Powodzenia!