Zdanie I Czesci Zdania Sprawdzian Klasa 5

Zdanie to grupa słów, która wyraża pełną myśl. Ma sens i przekazuje jakąś informację. Musi zawierać orzeczenie, czyli słowo mówiące, co ktoś robi lub jaki jest.

Spójrzmy na przykład: Pies szczeka. To zdanie. Mówi, co robi pies. Jest w nim orzeczenie: szczeka.

Części Zdania

Części zdania to poszczególne słowa w zdaniu, które pełnią różne funkcje. Dwie najważniejsze części zdania to: podmiot i orzeczenie.

Podmiot to ten, kto (lub co) wykonuje czynność. Odpowiada na pytanie: kto? co?

W zdaniu Pies szczeka, podmiotem jest Pies. Pytamy: Kto szczeka? Pies!

Orzeczenie to czynność, którą wykonuje podmiot. Odpowiada na pytanie: co robi?

W zdaniu Pies szczeka, orzeczeniem jest szczeka. Pytamy: Co robi pies? Szczeka!

Inny przykład: Dzieci bawią się.

• Podmiot: Dzieci (Kto się bawi?)
• Orzeczenie: bawią się (Co robią dzieci?)

Oprócz podmiotu i orzeczenia, w zdaniu mogą występować inne części, które je doprecyzowują. Na przykład:

Mały pies głośno szczeka.

• Podmiot: pies
• Określenie podmiotu: mały (jaki pies?)
• Orzeczenie: szczeka
• Określenie orzeczenia: głośno (jak szczeka?)

Określenia podmiotu to np. przymiotniki, które opisują podmiot (mały, duży, kolorowy). Określenia orzeczenia to np. przysłówki, które mówią, jak wykonywana jest czynność (głośno, cicho, szybko).

Kolejny przykład: Ala czyta ciekawą książkę.

• Podmiot: Ala (Kto czyta?)
• Orzeczenie: czyta (Co robi Ala?)
• Dopełnienie: książkę (Co czyta Ala?)
• Określenie dopełnienia: ciekawą (Jaką książkę czyta Ala?)

Dopełnienie to część zdania, która odpowiada na pytania przypadków zależnych (kogo? czego? komu? czemu? kogo? co? kim? czym? o kim? o czym?). W przykładzie Ala czyta książkę, książkę jest dopełnieniem, bo odpowiada na pytanie "co czyta?".

Sprawdzian w Klasie 5

Na sprawdzianie z gramatyki w klasie 5, ważne jest, aby umieć rozpoznać zdanie, podmiot, orzeczenie i inne części zdania. Trzeba też wiedzieć, jak one się nazywają i na jakie pytania odpowiadają. Ćwicz rozkładanie zdań na części – to pomoże Ci dobrze napisać sprawdzian!

Pamiętaj: zdanie wyraża pełną myśl, a każda część zdania ma swoją rolę. Im więcej ćwiczysz, tym lepiej to zrozumiesz!