Geografia Klasa 5 Sprawdzian Rozdział 2

Cześć! Przygotowujesz się do sprawdzianu z geografii, klasa 5, rozdział 2? Super! Postaramy się rozłożyć ten rozdział na czynniki pierwsze, żebyś bez problemu zrozumiał(a) najważniejsze zagadnienia.

Co to jest Mapa?

Mapa to uproszczony obraz powierzchni Ziemi, albo jej fragmentu, przedstawiony na płaszczyźnie. Myśl o tym jak o zdjęciu z góry, tylko bardziej szczegółowym i z dodatkowymi informacjami. Wyobraź sobie, że robisz zdjęcie swojego pokoju z sufitu. To zdjęcie, z zaznaczonym łóżkiem, biurkiem i szafą, to taka mała mapa Twojego pokoju.

Mapy są bardzo różne. Mogą pokazywać całe kontynenty, państwa, miasta, a nawet szlaki turystyczne w lesie. Każda mapa ma swój cel – informować o czymś konkretnym. Mapy drogowe pomagają nam znaleźć drogę, mapy turystyczne pokazują atrakcje, a mapy polityczne – granice państw. Pomyśl o mapie w Twojej grze komputerowej! Ona też pokazuje teren i pomaga Ci się poruszać.

Rodzaje Map

Istnieje wiele rodzajów map. Możemy je dzielić ze względu na skalę (o niej za chwilę), treść (czyli co przedstawiają) i sposób prezentacji. Najczęściej spotykane to mapy ogólnogeograficzne, tematyczne i topograficzne.

Mapy ogólnogeograficzne pokazują ogólny obraz terenu: ukształtowanie powierzchni, rzeki, jeziora, lasy, osady ludzkie i drogi. To tak, jakbyś dostał(a) ogólny widok na dany obszar. Mapy tematyczne koncentrują się na jednym konkretnym temacie, np. na występowaniu surowców mineralnych, gęstości zaludnienia czy klimacie. Wyobraź sobie mapę, która pokazuje, gdzie rosną jabłka w Polsce. Mapy topograficzne są bardzo dokładne i szczegółowe. Pokazują ukształtowanie terenu, budynki, drogi i wiele innych szczegółów. Używają ich geodeci i wojsko.

Skala Mapy

Skala mapy to stosunek odległości na mapie do odległości w terenie. Mówi nam, ile razy dany teren został pomniejszony, żeby zmieścić się na mapie. Skala może być przedstawiona na trzy sposoby: liczbowo, mianownikowo i graficznie.

Skala liczbowa, np. 1:100 000, oznacza, że 1 cm na mapie odpowiada 100 000 cm (czyli 1 km) w terenie. Skala mianownikowa to po prostu skala liczbowa zapisana słownie, np. 1 centymetr na mapie odpowiada 1 kilometrowi w terenie. Skala graficzna (podziałka liniowa) to odcinek prostej podzielony na równe części, oznaczony wartościami odległości w terenie. Możesz przyłożyć linijkę do podziałki liniowej i od razu zmierzyć odległość na mapie.

Im mniejsza skala, tym bardziej teren jest pomniejszony i tym mniej szczegółów mapa pokazuje. Na przykład, mapa świata ma bardzo małą skalę. Im większa skala, tym teren jest mniej pomniejszony i tym więcej szczegółów mapa pokazuje. Mapa osiedla ma dużą skalę.

Znaki Umowne

Znaki umowne (symbole kartograficzne) to symbole używane na mapach do przedstawiania różnych obiektów i zjawisk. Dzięki nim mapa staje się czytelna i zrozumiała. Pomyśl o nich jak o ikonach na komputerze – każda coś oznacza.

Znaki umowne mogą przedstawiać budynki, drogi, rzeki, jeziora, lasy, góry, a także różne inne obiekty. Ważne jest, żeby znać te znaki, żeby móc czytać mapę. Często obok mapy znajduje się legenda, która wyjaśnia znaczenie poszczególnych znaków umownych. Zawsze czytaj legendę, zanim zaczniesz analizować mapę!

Mam nadzieję, że ten krótki przewodnik pomoże Ci przygotować się do sprawdzianu. Powodzenia!