Samożywność Sprawdzian 5 Klasa

Samożywność to inaczej autotrofizm. Co to znaczy? To zdolność organizmu do wytwarzania pokarmu samodzielnie, z prostych substancji. Nie potrzebuje jeść innych organizmów, aby przeżyć.

Rozłóżmy to na części: "Samo" oznacza "sam". "Żywność" to po prostu pokarm. Samożywność, czyli sam robię sobie pokarm!

Jak to działa?

Organizmy samożywne, czyli autotrofy, korzystają z dwóch głównych procesów, żeby wytworzyć pokarm:

• Fotosynteza: To proces, w którym rośliny, algi i niektóre bakterie wykorzystują energię słoneczną, dwutlenek węgla (z powietrza) i wodę, aby wyprodukować cukier (glukozę) i tlen. Cukier to ich "jedzenie", a tlen oddają do atmosfery. Wyobraź sobie, że roślina to mała fabryka, która z wody, powietrza i słońca robi sobie obiad!
• Chemosynteza: Niektóre bakterie, żyjące na przykład w głębinach oceanów, gdzie nie dociera światło słoneczne, wykorzystują energię chemiczną z różnych substancji (na przykład siarkowodoru) do produkcji pokarmu. To tak, jakby te bakterie jadły "chemiczne zupy" zamiast wykorzystywać słońce.

Przykłady samożywności

Najbardziej znanymi przykładami organizmów samożywnych są rośliny. Wszystkie rośliny, od małego źdźbła trawy po ogromne drzewo, potrafią same wytwarzać pokarm dzięki fotosyntezie. Alg również to potrafią!

Istnieją też bakterie samożywne. Niektóre z nich, jak sinice, przeprowadzają fotosyntezę. Inne, jak bakterie siarkowe, wykorzystują chemosyntezę.

Dlaczego samożywność jest ważna?

Samożywność jest podstawą życia na Ziemi. Autotrofy, produkując pokarm, dostarczają go również organizmom cudzożywnym (heterotrofom), czyli tym, które muszą jeść inne organizmy, żeby przeżyć. My, ludzie, jesteśmy organizmami cudzożywnymi - jemy rośliny (np. warzywa, owoce) lub zwierzęta, które zjadły rośliny. Dzięki temu, że rośliny robią fotosyntezę, mamy co jeść i czym oddychać!

Bez samożywności nie byłoby łańcucha pokarmowego i życia w takiej formie, jaką znamy. Zatem, zapamiętaj: samożywność = samodzielne wytwarzanie pokarmu = podstawa życia!